Hygiëneforum

Doelgerichte hygiëne sleutel voor een gezonde toekomst

Conclusies van het Hygiëneforum op 10 oktober 2017

Terugkijkend op een zeer succesvol, leerzaam en inspirerend Hygiëneforum 2017, kan een belangrijke gemeenschappelijke conclusie getrokken worden. Wetenschappers en specialisten zijn het met elkaar eens: in plaats van ons zorgen maken over dat we 'te schoon' zijn of over de ongefundeerde link tussen antibioticaresistentie en desinfectiemiddelen, moeten we gaan focussen op het principe van 'doelgerichte hygiëne'. Oftewel: richt hygiëneprotocollen op de meest kritische punten en op kritische tijdstippen om de keten van besmetting te doorbreken.

Dr. John Hines (Deb Group) refereerde al naar dit principe van doelgerichte hygiëne na een erg interessante kijk op hoe hygiëne door de eeuwen heen zich heeft ontwikkeld. Van een kwestie van leven en dood en de ontwikkeling naar een ware wetenschap en ten slotte naar een soort gevoel van schijnveiligheid dat heeft geleid tot een onverdiende afname in de focus op hygiëne. Prof. dr. Sally Bloomfield (IFH) volgde met het in perspectief zetten van de 'hygiëne hypothese' en liet zien dat de meest waarschijnlijke oorzaak van allergische aandoeningen in de vroege kindertijd juist niet het gevolg is van 'te schoon' zijn. Deze hypothese ondermijnt het vertrouwen in de hygiëne in een tijd waarin we juist moeten investeren in het verbeteren van de openbare hygiëne en goede hygiënepraktijken.

Dat het algemene publiek zijn hygiënepraktijken kan verbeteren, werd bevestigd door prof. dr. Markus Egert (Furtwangen Universiteit), wiens microbiologische analyse van gebruikte keukensponsjes liet zien hoe snel een spons verzadigd is van bacteriën. Het moet nog nader worden bestudeerd of de bacteriën in het sponsje als 'vriendelijke' microbiële diversiteit kan worden gezien, of dat het een gevaarlijke ophoping van pathogenen betreft. Hij beveelt in ieder geval aan om tenminste een keer per week een keukensponsje te vervangen.

Als afsluiting van de ochtend sessie deelden prof. dr. Andrew McBain (Universiteit van Manchester) en dr. Bernhard Meyer (Ecolab) het standpunt dat op basis van wetenschappelijk bewijs we ons geen zorgen hoeven te maken over een verband tussen het gebruik van desinfectiemiddelen en een toename van antibioticaresistentie. En we leerden dat laboratoriumsituaties soms heel ver weg staan van de praktijk. We moeten er wel voor zorgen dat desinfectiemiddelen op de juiste tijd en plaats worden gebruikt, volgens de juiste gebruiksaanwijzingen die op het etiket staan. Met andere woorden: doelgerichte hygiëne.

In de parallelle middagssessies werden de discussies voortgezet over hygiëne in vier specifieke sectoren: hygiëne thuis, de gezondheidszorg, de landbouw- en voedingsmiddelenindustrie en institutionele schoonmaak. In elke sessie konden de deelnemers luisteren naar specialisten op het gebied van hygiëne- en infectiepreventie. Besproken werden manieren om hygiënepraktijken in deze sectoren te verbeteren. Uit deze sessies kan een gedeelde, belangrijke conclusie worden getrokken: het belang van de menselijke factor in hygiëneprotocollen; opleiding is cruciaal.

Het oplossen van publieke misverstanden over onze microbiële wereld begint met het opvoeden van onze kinderen over hygiëne en infectiepreventie. Nederland blijkt hierbij achter te lopen ten opzichte van onze omringende landen. Hygiëneprotocollen in de gezondheidszorg en institutionele schoonmaak zijn vaak erg sterk en grondig, maar ze hebben de inzet van alle medewerkers nodig. Ervaring leert dat deze inzet niet altijd voldoende is. En hoewel de voedingsmiddelenindustrie in Nederland bekend staat om zijn hoge hygiënestandaarden, heeft ervaring met lage melkprijzen aangetoond dat bij boeren onder financiële druk het risico ontstaat dat ze deze hoge standaarden niet langer in stand kunnen houden.

Kortom, de opzet van het Hygiëneforum om specialisten en belanghebbenden bij elkaar te brengen om hygiëne te bespreken, is geslaagd. Het heeft aangetoond dat industrie, wetenschappers en autoriteiten veel van elkaar kunnen leren.

Om deze reden zal het Hygiëneforum in de toekomst doorgaan. Hiermee wil de NVZ met haar partners een ​​platform bieden waar industrie, wetenschappers, autoriteiten en NGO's elkaar ontmoeten om ideeën uit te wisselen en samenwerking te inspireren om oplossingen te vinden voor een gemeenschappelijk probleem: de noodzaak om hygiëne opnieuw op de kaart te zetten.